Η επιστράτευση απεργών, σε συνδυασμό με την επίταξη υπηρεσιών, ήταν και παραμένει θεσμός εκτός Συντάγματος. Συνιστά ανοιχτή συνταγματική εκτροπή. Τον αντιδημοκρατικό αυτό θεσμό τον αναλύουμε θεωρητικά και ιστορικά στο βιβλίο μας «Νεοφιλελευθερισμός και Υποβάθμιση της Εργασίας».  

Αν και από την αρχή της μνημονιακής περιόδου και της επικυριαρχίας της Τριαρχίας των δανειστών προβάλλεται από ξένους και εγχώριους κύκλους ότι το Μνημόνιο είναι το αναγκαίο άλμα προς τον εκσυγχρονισμό των δομών της Πολιτείας και των δημοσίων θεσμών, όλο και περισσότερο οι μέθοδοι εφαρμογής του πισωγυρίζουν στην προδημοκρατική εποχή. Ουδείς από τους μνημονιακούς «ζηλωτές» αισθάνθηκε την ανάγκη να εξηγήσει αυτή την «εκλεκτική συγγένεια» των Μνημονίων με τις αυταρχικές μεθόδους των Πράξεων Νομοθετικού Περιεχομένου και της πολιτικής επιστράτευσης απεργών.

Όποιος παρακολουθήσει σε ποιους κλάδους επιβλήθηκε η πολιτική επιστράτευση ως μέσο πειθάρχησης απεργών και ως μέσο εφαρμογής της «ρήτρας εσωτερικής και ανταγωνιστικής υποτίμησης» των μισθών των Ελλήνων εργαζομένων προς αυτούς των χωρών της ΝΑ Ευρώπης, θα διαπιστώσει ότι αυτό έγινε στους πιο μαχητικούς συνδικαλιστικούς κλάδους. Ο ρόλος των ΜΜΕ -και αυτή τη φορά- υπήρξε καταλυτικός σε κάθε περίπτωση, όπως άλλωστε και στο «πέρασμα» όλων των Μνημονίων: ψευδή στοιχεία, συκοφάντηση συνδικαλιστών, ανόμοιες συγκρίσεις, προστασία της κυβέρνησης, άρνηση διοργάνωσης ενός ουσιαστικού διαλόγου, κοινωνικός αυτοματισμός.

Η πολιτική επιστράτευση εργαζομένων-απεργών αποκαλύπτει την υποκρισία της εκτελεστικής εξουσίας και την δυσπιστία του συστήματος στους κοινωνικούς αγώνες. Όταν η ταξική πάλη εντός των θεσμών του αστικού συστήματος γέρνει την πλάστιγγα υπέρ των εργαζομένων, εμφανίζεται ως …«από μηχανής θεός» η πολιτική επιστράτευση, για να καταργήσει το «παιχνίδι» της νομιμότητας και να μεταφέρει την Κοινωνία σε συνθήκες προδημοκρατικής εποχής. 

Άλλωστε το ισχύον νομικό πλαίσιο (ν.δ. 17/1974, ν. 2307/1995, ν. 3536/2007, καθώς και το χουντικό π.δ. 506/1974, πάνω στο οποίο στηρίχθηκαν) είναι ευθέως αντίθετο στο Σύνταγμα (άρθρα 18 παρ.2 και 23 παρ.4) και στο Διεθνές Δίκαιο (άρθρο 28 παρ. 1 Συντ. σε συνδ. με ΔΣΕ 29/1932, 87/1948, 98/1949 και 105/1959), που έχουν υπέρτερη ισχύ τυπικού νόμου (αφού έχουν κυρωθεί και στη χώρα μας), κατοχυρώνουν τη συνδικαλιστική ελευθερία, την αυτονομία των ΣΣΕ και απαγορεύουν την αναγκαστική εργασία. Ειδικότερα, το άρθρο 22 παρ.3 Συντ. και ο ν. 3536/2007 περιορίζουν την επίταξη προσωπικών υπηρεσιών εκτός των περιπτώσεων πολέμου ή εξομοιούμενων με αυτόν συνθηκών, την περίπτωση γενικευμένης θεομηνίας ή κατάστασης ανάγκης, που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία. 

Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 1 της 105/1959 ΔΣΕ (που κυρώθηκε από την Ελλάδα με το ν.δ. 4221/19-9-1961, ΦΕΚ Α 173): «Παν μέλος της ΔΟΕ επικυρούν την παρούσα σύμβαση, υποχρεούται να καταργήσει την αναγκαστικήν ή υποχρεωτικήν εργασία …. β.είτε ως μεθόδου επιστρατεύσεως και χρησιμοποιήσεως του εργατικού δυναμικού για σκοπούς οικονομικής αναπτύξεως, γ.είτε ως μέτρου πειθαρχήσεως εν τη εργασία, δ.είτε ως κολασμού δια συμμετοχήν της απεργίας. …». 

Δυστυχώς, 40 περίπου χρόνια μετά την πτώση της Χούντας, εφαρμόζονται τα κατ’ουσίαν καταργημένα νομοθετήματα! Όλες οι κυβερνήσεις, παρά τις προεκλογικές τους εξαγγελίες, προτίμησαν να τα έχουν σαν «αποκούμπι» για την τιθάσευση του Συνδικαλιστικού Κινήματος, σε περίπτωση που οι άλλες γνωστές μέθοδοι αλλοτρίωσης των στελεχών του δεν φέρνουν αποτελέσματα!

Ο θεσμός αυτός έχει τόσο αρνητική φόρτιση στην κοινή γνώμη, που αποκρύπτεται τεχνηέντως ότι η επίταξη, κατά το Σύνταγμα, αφορά υπηρεσίες και πράγματα και ΟΧΙ πρόσωπα! 

Όσοι είχαν την ψευδαίσθηση ότι η κυβέρνηση δεν θα προέβαινε σ’αυτό το ακραίο και αντισυνταγματικό μέτρο, διαψεύστηκαν. Ο αυταρχισμός άλλωστε ήταν μονόδρομος για την τριμερή μνημονιακή κυβέρνηση τότε και τη διμερή συγκυβέρνηση σήμερα. Γιατί μόνον ο ετερόνομος μνημονιακός λιταρχισμός (λιτότητα+αυταρχισμός) θα τολμούσε να τον εκμεταλλευτεί, προκειμένου να «περάσει» τις καταστροφικές του ρυθμίσεις.

Αποκρύπτεται επίσης από την κοινή γνώμη ότι οι μειώσεις που υφίστανται οι εργαζόμενοι στα ΜΜΜ, σε υλοποίηση του τρίτου Μνημονίου (ν.4093/2012, προϋπολογισμός ετών 2013-2014), οδηγούν στην πλήρη εξαθλίωσή τους, ανεξαρτήτως της βαρύτητας ή σπουδαιότητας ή επικινδυνότητας της εργασίας τους. Κατ’ουσίαν, θα εργάζονται με κίνδυνο της ζωής τους και θα είναι εργαζόμενοι πένητες («working poor»).  

Δυστυχώς, η μνημονιακή δημοσιολογία αποσιωπά ότι η εξαθλίωση των εργαζομένων και η συκοφάντηση των αγώνων τους είναι αναγκαία προστάδια της πλήρους ιδιωτικοποίησης των ΜΜΜ. Όταν οι ιδιώτες επιχειρηματίες ανεβάσουν σε δυσθεώρητα ύψη τα εισιτήρια, τότε όλοι οι συνΈλληνες θα αντιληφθούν ότι ο αγώνας των εργαζομένων για κοινωνική επιδότηση της μεταφοράς των πολιτών, για αξιοπρεπείς δημόσιες μεταφορές και ασφαλώς για αξιοβίωτα μεροκάματα, έπρεπε να είναι αγώνας όλης της Κοινωνίας! 

Για τους περήφανους εργαζομένους των ΜΜΜ (και κυρίως του ΜΕΤΡΟ) και της μαχητικής τους ηγεσίας, οι αγωνιστικές κινητοποιήσεις ήταν μονόδρομος. Σήκωσαν στους ώμους τους την αγωνία όλων των Ελλήνων και έσωσαν την αξιοπρέπεια των πολιτών. Γι’αυτό είχαν πλατιά κοινωνική αποδοχή. Γι’αυτό τους πρέπει έπαινος. Από την άλλη πλευρά, κυβέρνηση και Τριαρχία των δανειστών έδειξαν την …πυγμή τους. 

Η εξόφθαλμη παραβίαση και αυτής ακόμη της ασφυκτικής θέσμισης των συνδικαλιστικών αγώνων από το Σύνταγμα και τις Διεθνείς Συμβάσεις, πλην του αυτοεξευτελισμού και της αυτοαναίρεσης της συντεταγμένης Πολιτείας, αποτελεί εκδήλωση έλλειψης ψυχραιμίας και εμπιστοσύνης στο ίδιο θεσμικό πλαίσιο του συστήματος από αυτούς που υποτίθεται ότι το υπηρετούν μέσα στα πλαίσια της νομιμότητας.

Ο πολιτικός χαρακτηρισμός εξάλλου αυτής της παράνομης και αντισυνταγματικής ενέργειας από τη μνημονιακή εκτελεστική εξουσία,  -παρότι αυτή διαθέτει πλούσιο «οπλοστάσιο» απόλυτου σχεδόν ελέγχου και καταστολής των απεργιακών κινητοποιήσεων (προσωπικό ασφαλείας, υποχρέωση προειδοποίησης, ταχύτατη και πρόθυμη δικαστική συνδρομή κ.λπ.)-  εκφεύγει από τα όρια της αστικής νομιμότητας και του απλού χαρακτηρισμού της πολιτικής ως συντηρητικής ή νεοφιλελεύθερης.

Ιστορικά ο θεσμός της πολιτικής επιστράτευσης ταυτιζόταν με ολοκληρωτικά καθεστώτα. Και η περιορισμένη εφαρμογή του κλόνιζε παλαιότερα και συντηρούσε κοινοβουλευτικές κυβερνήσεις, που θεωρούσαν ανεξίτηλο στίγμα την υπογραφή του σχετικού διατάγματος. Και κατά τούτο, η χωρίς αναστολές προσφυγή σ’αυτήν, με ταυτόχρονη κατάλυση της σχετικής συνταγματικής διάταξης και των όρων των Διεθνών Συμβάσεων Εργασίας, είναι θλιβερό σημείο των καιρών!! Στην Πολιτειολογία αυτό λέγεται «περιορισμένη συνταγματική εκτροπή» και υπό ορισμένες συνθήκες είναι από τις βαρύτερες αξιόποινες πράξεις!

Η Κοινωνία πλέον είναι στο απόσπασμα. Οι μισθοί στην κλίνη του Προκρούστη. Η Δημοκρατία σε προϊούσα αλλοίωση. Ο πλούτος του Έθνους σε διαδικασία βίαιης απαλλοτρίωσης. Η κυβέρνηση συμπεριφέρεται σαν να έχει απέναντί της εχθρούς. Γι’αυτό και ο Λαός σύντομα πρέπει να πάρει τις τελικές του αποφάσεις.

Οι προσεχείς εκλογές του Μαΐου θα είναι εκλογές ανατροπής, ανάτασης και ελπίδας για τον πολύπαθο λαό μας.- 

 

 

 

(*)Ο Αλέξης Π. Μητρόπουλος είναι βουλευτής του ΣΥ.ΡΙΖ.Α.-Ε.Κ.Μ. και Πρόεδρος της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους (ΕΝΥΠΕΚΚ, www.enypekk.gr).